Łotwa

Z Centrum Myśli Jana Pawła II - WIKIJP2
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Ten artykuł jest w trakcie tworzenia.

Łotwa to kraj w północno-wschodniej Europie, położony nad Bałtykiem.

Niewielka populacja kraju (ok. 2-2,1 mln) (1) to tylko w 62% rdzenni Łotysze. Problemem kraju jest integracja licznej mniejszości rosyjskojęzycznej, pozostałej z czasów radzieckich. Na Łotwie istnieje mniejszość polska, szacowana na ok. 40-50 tys. osób, tj. ok. 2-2,5% populacji.

Oficjalnym językiem kraju jest język łotewski, należący do rodziny języków bałtyckich. Łotewski jest bardzo blisko spokrewniony z językiem litewskim.

Tereny obecnej Łotwy - część dawnych Inflant - były w przeszłości częścią kolejno pod wpływami niemieckimi (w tym Hanzy i Kawalerów Mieczowych, których państwo następnie uległo sekularyzacji i stało się lennem Rzeczpospolitej Obojga Narodów), polsko-litewskimi, następnie szwedzkimi i wreszcie rosyjskimi.

Łotwa jako niepodległe państwo powstała po I wojnie światowej - jednak w czasie II wojny światowej tę niepodległość podobnie jak pozostałe państwa bałtyckie - Estonia i Litwa - utraciła po pakcie Ribbentropp-Mołotow i aneksji przez Związek Radziecki w 1940 roku, przyłączona jako Łotewska Republika Radziecka. W 1991 roku Łotwa odzyskała niezależność, a w 2004 r. przystąpiła do Unii Europejskiej i NATO.

Stolicą Łotwy jest Ryga.

Kościół Katolicki na Łotwie

Przyniesienie chrześcijaństwa na tereny dzisiejszej Łotwy w połowie XI w. przypisywane jest św. Kanutowi, królowi Danii - wtedy też na terenach Kurlandii zbudowany został pierwszy kościół katolicki. Późniejsze akcje ewangelizacji lokalnych plemion - Kurów, Łatgalów, Liwów, Semigalian - prowadzili arcybiskupi Rygi i kawalerowie mieczowi.

http://en.wikipedia.org/wiki/Catholicism_in_Latvia // spr. "Selonians"

W czasie Reformacji tereny Łotwy prawie w całości odeszły od katolicyzmu, jednak następnie nastąpiła częściowa rekatolicyzacja kraju przez misjonarzy, zwłaszcza polskich jezuitów (m.in. był w Rydze ks. Piotr Skarga, który założył tam kolegium jezuickie).

Katolicy na Łotwie są drugim po luteranizmie wyznaniem. Ich populacja stanowi wg różnych szacunków 17-21% populacji kraju, podobnie jak luteran. Część łotewskich katolików to Polacy, a także część rosyjskojęzycznych mieszkańcy Łotwy - Rosjan i innych narodowości pozostałych na Łotwie po rozpadzie Związku Radzieckiego. Kilkanaście procent populacji stanowią prawosławni. Jednak pewną, niemałą część populacji stanowią również ateiści.

Kraj posiada jedną archidiecezję - ryską i trzy diecezje: w Jelgawie, Lipawie i Rzeczycy-Agłonie (Rēzekne-Aglona).

Od odzyskania niepodległości do 2010r. Kościołowi na Łotwie przewodniczył arcybiskup Rygi, kardynał Janis Pujats. W czerwcu 2010 r. po rezygnacji kard. Pujatsa z powodu wieku - papież Benedykt XVI na stolicę biskupią w Rydze nominował łotewskiego Polaka abp. Zbigniewa Stankiewicza (Zbigņevs Stankevičs)

http://press.catholica.va/news_services/bulletin/news/25759.php

Watykan jest reprezentowany na Łotwie przez nuncjusza. Za czasów Jana Pawła II i obecnie nuncjaturę na Łotwie sprawuje wspólny nuncjusz dla Litwy, Łotwy i Estonii, rezydujący w Wilnie.

W Rydze swoją filię ma Papieski Uniwersytet Lateranum. // spr. czy to decyzja Jana Pawła II

Pielgrzymki papieskie

Jan Paweł II odwiedził Łotwę w czasie swojej pielgrzymki po krajach bałtyckich w dniach 8-10 września 1993 roku.
Podczas tej pielgrzymki nastąpiła kanonizacja pierwszego łotewskiego świętego - 8 września Papież potwierdził kanonizację św. Meinarda (łot. Svētais Meinards; ur. między 1130 a 1140, zm. prawdopodobnie 14 sierpnia 1196), apostoła i pierwszego biskupa Liwonii, którego kult wprawdzie istniał od wieku XIII, ale ze względów proceduralnych nie było jasne, czy ówczesna kanonizacja była ważna.

Inne związki z Janem Pawłem II

Pontyfikat: 1978-1989

1981 r. - Jan Paweł II nadał kościołowi w Agłonie, narodowym sanktuarium Łotwy, tytuł basilica minor. // spr. datę

2 lutego 1983 r. Jan Paweł II podczas konsystorza nominował 18 nowych kardynałów, w tym administratora apostolskiego "ad nutum Sanctae Sedis" Rygi i Lipawy - bp. Julijansa Vaivodsa (innymi mianowanymi byli wówczas m.in. abp Gniezna i Warszawy - prymas Polski Józef Glemp, arcybiskup Paryża Jean-Marie Lustiger, arcybiskup Berlina Joachim Meisner i francuski teolog, jezuita Henri de Lubac). Następnego dnia Papież przyjął na audiencji nowo nominowanego kardynała i towarzyszących mu kilkunastu łotewskich pielgrzymów na audiencji, podczas której w odpowiedzi na przemówienie kardynała również wygłosił przemówienie, po którym udzielił im apostolskiego błogosławieństwa.

Wspólnota ta [wspólnota katolicka w Rydze i Lipawie - przypis Redakcji] wyróżnia się głęboką wiarą, szczerym przywiązaniem do Stolicy Apostolskiej, a zwłaszcza głębokim nabożeństwem do Matki Bożej. Za łaską Boga znamiona te są również żywe w innych wspólnotach katolickich, rozsianych w różnych regionach Związku Radzieckiego. Wspólnoty te zawsze noszę głęboko w sercu, a świadectwo ich wiary i oddania mogło znaleźć słuszne uznanie w akcie powołania Księdza Biskupa do Kolegium Kardynałów.

Uroczystość ta odbyła się w dniu 2 lutego, w święto Oczyszczenia Najświętszej Marii Panny. Do Niej też kieruję teraz moją modlitwę, aby przedłożyła Bogu Wszechmogącemu uczucia naszej wdzięczności, naszej synowskiej i ufnej nadziei, i aby macierzyńską miłością ochraniała swe dzieci na Łotwie, jak również wszystkich katolików żyjących na tamtych terenach.

— Przemówienie podczas audiencji dla pielgrzymów łotewskich przybyłych na konsystorz, Rzym, 3 lutego 1983r. (NP, VI,1, s. 152-153)


26 czerwca - 28 czerwca 1986 r. - rzymskie obchody 800-lecia chrystianizacji Łotwy;

Pontyfikat: od 1990 do śmierci

30 listopada 1991 r. nuncjuszem apostolskim dla Łotwy (a także Litwy i Estonii), pierwszym po odzyskaniu przez kraj niepodległości, został decyzją Jana Pawła II abp Justo Mullor García. (3)

28 października 1993 r., w półtora miesiąca po odwiedzinach Łotwy, Papież przyjął nową ambasador Łotwy przy Stolicy Apostolskiej p. Aiję Odinę i wygłosił do niej przemówienie, w którym dziękował za ciepłe przyjęcie podczas pielgrzymki z 1993 r. przez Łotyszy i ich prezydenta Guntisa Ulmanisa. Wspomniał również o radości, z jaką przyjął ponowne nawiązanie stosunków dyplomatycznych między Watykanem i Łotwą.[1]

W 1997 r. z nominacji Jana Pawła nuncjuszem apostolskim na Litwie, w Łotwie i Estonii został abp Erwin Josef Ender (4)

8 stycznia 1998 r. w Rydze zaprezentowano łotewskie tłumaczenie książki Przekroczyć próg nadziei. 13 stycznia pani ambasador przekazała Janowi Pawłowi II to tłumaczenie jako dar od Łotwy.[2] 21 lutego tego samego roku Papież nominował grupę kolejnych członków Kolegium Kardynalskiego, pozostawiając jednak dwa nazwiska nowych kardynałów "w sercu" (in pectore) - tj. nieujawnione. Upublicznił je dopiero 3 lata później - 28 stycznia 2001 - podczas niedzielnej modlitwy Anioł Pański - byli to arcybiskup Lwowa Mirosław Jaworski oraz arcybiskup Rygi, prymas Łotwy - Janis Pujats.[3]

28 maja 1998 r. Jan Paweł II przywitał nowo nominowanych ambasadorów z 9 krajów z Europy, Azji i Afryki, między którymi był nowy ambasador Łotwy - Atis Sjanits. [4] Do ambasadora Łotwy zwrócił się z dodatkowymi słowami, przypominając pielgrzymkę z 1993 r. oraz mówiąc o wolności. [5]

// uzupełnić - 15 maja 2003 r.[6]

13 marca 2004 r. Jan Paweł II za pośrednictwem satelity połączył się z dziesięcioma stolicami państw przystępujących do Unii Europejskiej i przemówił do zgromadzonych w poszczególnych stolicach na maryjnym czuwaniu młodych uczestników II Europejskiego Dnia Akademickiego. Do młodych zgromadzonych w Rydze papież po łotewsku powiedział:

Z miłością myślę o tobie, droga młodzieży uniwersytecka z Rygi na Łotwie.


Po śmierci Jana Pawła II

W 2005 r. podczas pogrzebu Jana Pawła II Łotwę reprezentowała pani prezydent kraju Vaira Vīķe-Freiberga [7]

Poczta łotewska wydała znaczki z okazji zarówno pielgrzymki w 1993r. jak i z okazji śmierci Jana Pawła II. [8]

// uzupełnić 17 października 2005 r. [9]

17 grudnia 2009 r. papież Benedykt XVI podczas audiencji dla nowego ambasadora łotewskiego - Einarsa Semanisa - przypomniał m.in. 20. rocznicę Bałtyckiej Drogi (łańcucha ludzi, który połączył 3 republiki bałtyckie od Wilna po Tallinn, zapoczątkowując proces odzyskiwania niepodległości przez Litwę, Łotwę i Estonię) oraz pielgrzymkę Jana Pawła II z 1993 roku.[10]

1 maja 2011r. w Rzymie nastąpiła beatyfikacja Jana Pawła II. Łotwę reprezentował podczas niej Einars Semanis, łotewski ambasador przy Stolicy Apostolskiej. [11]. Tego samego dnia w Rydze z tej okazji odbyła się konferencja z udziałem elity intelektualnej i politycznej kraju, a także władz Kościoła na Łotwie - poświęcona przypomnieniu dorobku Papieża i Jego związkom z Łotwą - pt. "Jānis Pāvils II - jaunās pasaules vēstnesis". [12] [13]

Przypisy

  1. http://www.vatican.va/holy_father/john_paul_ii/speeches/1993/october/documents/hf_jp-ii_spe_19931028_amb-lettonia_en.html [dostęp 28-03-2013]
  2. http://www.mfa.gov.lv/en/news/press-releases/1997/jan/2277/ [dostęp 28-03-2013]
  3. http://www.vatican.va/roman_curia/cardinals/documents/rc_cardinals_20010221_statistics_en.html[dostęp 06-11-2015]
  4. http://storico.radiovaticana.va/en3/storico/2010-07/406534_pope_john_paul_ii_to_new_ambassadors_from_andorra_gambia_jordan_latvia_madagascar_uganda_swaziland_chad_and_zambia_the_leaders_of_poor_cou.html [dostęp 28-03-2013]
  5. http://www.vatican.va/holy_father/john_paul_ii/speeches/1998/may/documents/hf_jp-ii_spe_19980528_letonia_en.html [dostęp 28-03-2013]
  6. http://www.fjp2.com/es/juan-pablo-ii/biblioteca-online/discursos/15476-to-the-new-ambassador-of-latvia-accredited-to-the-holy-see-may-15-2003 [dostęp 28-03-2013]
  7. http://en.wikipedia.org/wiki/List_of_dignitaries_at_the_funeral_of_Pope_John_Paul_II
  8. http://www.janpawel2znaczki.ayz.pl/catalogalphabet/latvia.htm [dostęp 28-03-2013]
  9. http://www.am.gov.lv/en/news/press-releases/2005/October/17-2/ [dostęp 28-03-2013]
  10. http://www.vatican.va/holy_father/benedict_xvi/speeches/2009/december/documents/hf_ben-xvi_spe_20091217_ambassador-latvia_en.html [dostęp 06-11-2015]
  11. http://www.vatican.va/roman_curia/cardinals/documents/rc_cardinals_20010221_statistics_en.html[dostęp 06-11-2015]
  12. http://www.catholic.lv/main.php?parent=3989
  13. http://www.radiownet.pl/publikacje/jan-pawel-ii-poslaniec-nowego-swiata[dostęp 06-11-2015]
  • (1) uzupełnić najnowsze dane
  • (2)
  • (3)
  • (4)

Źródła

Bibliografia

  • Jan Paweł II, Nauczanie Papieskie, Wyd. PAX - (używany skrót: NP) W bibliotece.jpg
  • Antoni Jackowski, Izabela Sołjan (red.), Leksykon pielgrzymek Jana Pawła II, Wyd. WAM, Kraków 2005, s.124-126. ISBN 83-7318-613-1 W bibliotece.jpg
  • Jānis Pāvils II - jaunās pasaules vēstnesis, Wyd. KALA Raksti, Riga 2011. ISBN 978-9984-871-04-2 W bibliotece.jpg

Linki zewnętrzne =

Zobacz także

/// spr. co to: http://www.jp2mi.ca/index.html#/latvia-1/ /// http://www.mfa.gov.lv/en/news/press-releases/2013/january/10-3/